Difference between revisions of "Brukdjin:Dzsijo"

From Vikoli
Jump to navigation Jump to search
mNo edit summary
 
(63 intermediate revisions by the same user not shown)
Line 1: Line 1:
iâ aldokk! un dzsîo, au leradan viossa per han·toszi.
<noinclude>{{DISPLAYTITLE:Zsiyo}}</noinclude>


una vintuadak 27d 8m 2022t (za·misaldzsin). hanuki·n anglossa, dzsongguossa, au lera malaióssa ima.
Yá aldok! Un '''Zsiyo'''zsin, a un poleradan Viossa per akote tre toszi ima. Na 2025t, un dan poborte Viossadiskord, men posuruk ima per benglera a bengopeta!


gust maha mahossa, szpil hammasbasu, au kaku kompiudvaima.
Vintuadánui ti 27d 8m 2022t. Un hanuki anglossa, putonghwossa, a apar malayossa.


==zantumam==
Un yuentena [[leksember 2022|Leksember 2022t]] inemade, a ainlatena [[Davi hanu!|''Davi hanu!'']] 40s telraz made. Yoktel fu [https://duostories.org/vios-vios Duovimi] a al hazsikaku fu [[Leksember 2023]] run un awen!
{| class="wikitable" style="text-align: center"
 
|+mitzan
Mena, lestedua '''opeta''' viossa noyazsin made. Idaunker kara, un dua apu hei anyansıng dokoa helenázma viossain.
 
==Zan au kaku==
 
Afto zsangnen mahaklarti zantropos a kakutropos fu ovornui.
 
===Zantropos===
 
====Mitzan====
Afto skalla mkina mitzan ine ovornui.
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!
!Lepa
 
!Alvyol
!Payatsi
!Ngangi
!Orla
|-
|-
! rowspan="2" |tro↓!!plas→!! colspan="2" |lepa
!Hana
! colspan="2" |alviol!! colspan="2" |paľatsi
|m
! colspan="2" |ngangi
|n
!gorlanen
|(ɲ)
|-
!fal→
!yten
!mit
!yten
!mit
!yten
!mit
!yten
!mit
!yten
|-
! colspan="2" |hana
|
|m||
| n
| ||ɲ
|
|
|
|-
|-
! colspan="2" |bamba
!Bamba
|p||b||t||d
|p&nbsp;&nbsp;b
|t&nbsp;&nbsp;d
|
|k
|
|
| ||k|| ɡ
|(ʔ)
|-
|-
! colspan="2" | bamfendo
!Bamfendo
||
 
|| ||ts||(dz)
|cɕ
| ɟʑ
||
||
|
|
|-
|ts
! colspan="2" |fendo
|(tɕ)
||f
||v||s
|z
|
|
|
|
|h
|-
|-
! colspan="2" |iszke
!Fendo
|
|f&nbsp;&nbsp;v
|s&nbsp;&nbsp;z
|ɕ&nbsp;&nbsp;ʑ
|
|
|h&nbsp;&nbsp;(ɦ)
|-
!Slak
|
|
|
|
| j
|
|
|w
|
|
|-
|-
! colspan="2" |flangka
!Sebyazannen
|
|
|
|
|l
|l
|
|j
|ʎ
|w ~ ɰ
|
|
|
|
|}
|}


{| class="wikitable" style="text-align: center"
*/t͡s/ a /s/ deki zanena na [t͡ɕ] a [ɕ] koske akote furalik sebyazan os na mitzanklani. Nil manipari yam mellan [t͡s] au [t͡ɕ].
|+sebiazan
*/d͡ʑ/ a /ʑ/ pospara [ʑ] made imagoro.
*/h/ deki zanena na [ɦ] os nil na mellan fu ni sebyazan.
*/ɦ/ deki zanena fanszuka: [j] akote furalik sebyazan, [ɦ] akote andra sebyazan, [ɣ] akote mitzan, a mae andra. Soe run /g/ na dan.
 
====Sebyazan ====
Na kundur, sebyazan ovornui ine nai tak klar. Yanna ó sebyazan ka altid umdaus na komsa, a ein mellanlik sebyazan ka fanszuka na kutsiplas–soe dekti kraizena os nai, a dekti obalik os mellanlik na pikkatai.
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!
!Fura
!Mellan
!Hina
|-
|-
! rowspan="2" |katai↓
!Oba
! plas→!! colspan="2" |fyra
|i&nbsp;&nbsp;iː
! colspan="2" |hina
|
|ɯ&nbsp;&nbsp;ɯː
|-
|-
!fal→!!yten!!kraiz
!Mellan
!yten!!kraiz
|e&nbsp;&nbsp;eː
|ɘ&nbsp;&nbsp;ɘː
|o&nbsp;&nbsp;oː
|-
|-
! colspan="2" |oba
!Una
|i
|y
| colspan="2" |u
|-
! colspan="2" |mellan
|e || ø
| ||o
|-
! colspan="2" |unna
 
|a
|
|
|
|a&nbsp;&nbsp;aː
|
|
|}
|}


=== samalik·zan ===
*Pikka sebyazan dekti hanuyena lik niraz sebyazan: na tato, /iː/ deki zanena lik /i.i/.
*Huwiya fu mellanlik sebyazan /ɘ/ mae tun. Na lavna, soe run /y ø/ na dan.
* /ɯ/ yanti mae likzan. Akote niltid soe [u] na vir.
*/a/ long hel unaspésu. Soe deki [ɑ] os [ɐ] na strani.


* paľatsi·bamfendo au fendo deki alviol·paľatsi·lik, za·alviol·lik, os arero·festa·lik: [cɕ ɟʑ ɕ ʑ ~ tʃ dʒ ʃ ʒ ~ ʈʂ ɖʐ ʂ ʐ].
=====Tsui /ɘ/=====
* /u w/ deki hanena apar·lik n nihonossa: /ɯ ɰ/.
Asoko sebyazan mae trelo.
* /ɾ/ deki r·lik·zan mikava.


===zanruru===
Na danovornui, snano sebyazan /y ø/ umdaus na mae koto. Za ryó hei sparayena na /ø/ made, afto sebyazan utenkraizenabli na yok mellanlik sebyazan made. Na andra, afto noya sebyazan run utenasobna fu /e/ na kotówari. Ryó verszo tsiaunen: na yottid, eins verszo ende kraizena [ɘ~ɞ] ⟨ı⟩, ale nis verszo niltid komsa [ɘ~ə] ⟨ı~a⟩.
*/p t k/ razbli [p̚ t̚ k̚], n ouári f silba os iňe gienmitzan. /b d ɡ/ lakena·nai n ouári f silba.
*/ɾ/ harti mange fal, dekti r-lik zan mikava.


=== dzsongsilbatro ===
Na danmoszt, eins verszo [ɘ~ɞ] ⟨ı⟩ popikkabli na kotoba ka yamdan ''*-ør'' na amlvanois. /ɾ/ pohnopit, sit lasayena [ɵː~ɞː] ⟨ï⟩ na owari: na tato, ''*spør'' > ''spï'' [spɞː], au *''høre'' > ''hï'' [hɞɦɞ].


* dzsongsilba-tszigauzma ňam, hatta '''kírkas''' (💡) au '''kirkás''' (🍺).
===Kakutropos===
 
Kakutropos na ovornui akote mellanlik. Nilting komsa kalap yanna her.
== kakutro ==
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
{| class="wikitable" style="text-align: center"
!
|+alfakrun
!Lepa
!a
!Alvyol
!b
!Payatsi
!d
!Ngangi
!e
!Orla
!f
!g
!h
!i
|-
|-
|a
!Hana
|b
|d
|e
|f
|h
|i~j
|-
!k
!l
!m
!n
!o
|-
|k
|l
|m
|m
|n
|n
|ɲ
|
|o
|ng
|ø
|
|-
|-
!p
!Bamba
!r
|p&nbsp;&nbsp;b
!s
|t&nbsp;&nbsp;d
!t
|
!u
|k
!v
|
!w
!y
|-
|-
|p
!Bamfendo
|
|s~z
|ts
|t
|
|u~w
|
|v
|
|w
|y
|-
|-
!z
!Fendo
!
|f&nbsp;&nbsp;v
!
|s&nbsp;&nbsp;z
!
|sz&nbsp;&nbsp;zs
!
|
!
|h&nbsp;&nbsp;(ğ)
!
!
|-
|-
|z
!Slak
|
|
|r
|
|
|
|
|
|
|-
!Sebyazannen
|
|
|l
|y
|w
|
|
|}
Kakutropos per sebyazan awen mellantroposlik.
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!
!Fura
!Mellan
!Hina
|-
! Oba
|i&nbsp;&nbsp;í
|
|
|}
|u&nbsp;&nbsp;ú
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|-
|+plukirainklani
!Mellan
!ao
|e&nbsp;&nbsp;é
!dzs
|ı ï
!ng
|o&nbsp;&nbsp;ó
!sz
!ts
!tsz
!zs
|-
|-
|aw
!Una
|ɟʑ
|
|a&nbsp;&nbsp;á
|
|ts
|
|ʑ
|}
|}


=== andraruru ===
<references />
*akiut brukenati per mahaklar li ''i'' au ''u'' mus hanena na sebia, os per mki dzsongsilba.
*grav brukenati per mahaklar li sebiazan mus hanena na sebia.
*sirkumfleks brukenati per riohøze ein sebiazan. treng mahaklarna k sebiazan nai katai takk mena.
**''î'' au ''û'' brukena per /ij~ji/ au /uw~wu/.
*al plukirainklani alplas hanena n heá zan.
**li zol, ''<nowiki/>'<nowiki/>'' bru'''<nowiki/>'''ke'''<nowiki/>'''''<nowiki/>''n''<nowiki/>''a '''<nowiki/>'''per mahaklar li he hanena na sebia kirain.

Latest revision as of 14:30, 1 January 2026


Yá aldok! Un Zsiyozsin, a un poleradan Viossa per akote tre toszi ima. Na 2025t, un dan poborte Viossadiskord, men posuruk ima per benglera a bengopeta!

Vintuadánui ti 27d 8m 2022t. Un hanuki anglossa, putonghwossa, a apar malayossa.

Un yuentena Leksember 2022t inemade, a ainlatena Davi hanu! 40s telraz made. Yoktel fu Duovimi a al hazsikaku fu Leksember 2023 run un awen!

Mena, lestedua opeta viossa noyazsin made. Idaunker kara, un dua apu hei anyansıng dokoa helenázma viossain.

Zan au kaku

Afto zsangnen mahaklarti zantropos a kakutropos fu ovornui.

Zantropos

Mitzan

Afto skalla mkina mitzan ine ovornui.

Lepa Alvyol Payatsi Ngangi Orla
Hana m n (ɲ) ŋ
Bamba p  b t  d k
Bamfendo ts (tɕ)
Fendo f  v s  z ɕ  ʑ h  (ɦ)
Slak ɾ
Sebyazannen l j w ~ ɰ
  • /t͡s/ a /s/ deki zanena na [t͡ɕ] a [ɕ] koske akote furalik sebyazan os na mitzanklani. Nil manipari yam mellan [t͡s] au [t͡ɕ].
  • /d͡ʑ/ a /ʑ/ pospara [ʑ] made imagoro.
  • /h/ deki zanena na [ɦ] os nil na mellan fu ni sebyazan.
  • /ɦ/ deki zanena fanszuka: [j] akote furalik sebyazan, [ɦ] akote andra sebyazan, [ɣ] akote mitzan, a mae andra. Soe run /g/ na dan.

Sebyazan

Na kundur, sebyazan ovornui ine nai tak klar. Yanna ó sebyazan ka altid umdaus na komsa, a ein mellanlik sebyazan ka fanszuka na kutsiplas–soe dekti kraizena os nai, a dekti obalik os mellanlik na pikkatai.

Fura Mellan Hina
Oba i  iː ɯ  ɯː
Mellan e  eː ɘ  ɘː o  oː
Una a  aː
  • Pikka sebyazan dekti hanuyena lik niraz sebyazan: na tato, /iː/ deki zanena lik /i.i/.
  • Huwiya fu mellanlik sebyazan /ɘ/ mae tun. Na lavna, soe run /y ø/ na dan.
  • /ɯ/ yanti mae likzan. Akote niltid soe [u] na vir.
  • /a/ long hel unaspésu. Soe deki [ɑ] os [ɐ] na strani.
Tsui /ɘ/

Asoko sebyazan mae trelo.

Na danovornui, snano sebyazan /y ø/ umdaus na mae koto. Za ryó hei sparayena na /ø/ made, afto sebyazan utenkraizenabli na yok mellanlik sebyazan made. Na andra, afto noya sebyazan run utenasobna fu /e/ na kotówari. Ryó verszo tsiaunen: na yottid, eins verszo ende kraizena [ɘ~ɞ] ⟨ı⟩, ale nis verszo niltid komsa [ɘ~ə] ⟨ı~a⟩.

Na danmoszt, eins verszo [ɘ~ɞ] ⟨ı⟩ popikkabli na kotoba ka yamdan *-ør na amlvanois. /ɾ/ pohnopit, sit lasayena [ɵː~ɞː] ⟨ï⟩ na owari: na tato, *spør > spï [spɞː], au *høre > [hɞɦɞ].

Kakutropos

Kakutropos na ovornui akote mellanlik. Nilting komsa kalap yanna her.

Lepa Alvyol Payatsi Ngangi Orla
Hana m n ng
Bamba p  b t  d k
Bamfendo ts
Fendo f  v s  z sz  zs h  (ğ)
Slak r
Sebyazannen l y w

Kakutropos per sebyazan awen mellantroposlik.

Fura Mellan Hina
Oba i  í u  ú
Mellan e  é ı ï o  ó
Una a  á