Difference between revisions of "Opetaklupau"

ć
(→‎'kará au made', 'antaa au saada': mahklar imi fu "skola" au "huomi")
 
(13 kawariya namellan na 5 brukdjin nai aukiyena)
Line 6: Line 6:


<gallery>
<gallery>
Zeting:afto-tuo-asoko.jpg|‘aftoo’-ko
Zeting:Afto-tuo-asoko.jpg|‘aftoo’-ko
Zeting:kompju-nai-dwaibma.png|Kompju nai dwaibma.
Zeting:Kompju-nai-dwaibma.png|Kompju nai dwaibma.
Zeting:naruugako.png|Auto au nikrais skej oba naruuga.
Zeting:Naruugako.png|Auto au nikrais skej oba naruuga.
Zeting:netopatel.png|[[Netopa|Netopatel]]
Zeting:Netopatel.png|[[Netopa|Netopatel]]
Zeting:tydkrajs.png|Tydkrajs afto har tre hant: sho (A), fun (B), au djikan (C).
Zeting:Tydkrajs.png|Tydkrajs afto har tre hant: sho (A), fun (B), au djikan (C).
Zeting:varie.png|Varie mit namae
Zeting:Varie.png|Varie mit namae
Zeting:helnaihelkrais.png|Hel krais, nai hel krais
Zeting:Helnaihelkrais.png|Hel krais, nai hel krais
Zeting:bitte nai.png|"Bitte" au "Nai"
Zeting:Bitte nai.png|"Bitte" au "Nai"
Zeting:vonakrajs.jpg|Tell ph'vona
Zeting:Vonakrajs.jpg|Tell ph'vona
Zeting:plasdai.png|Avara au gaia
Zeting:Plasdai.png|Avara au gaia
Zeting:simpelhaaste.png|Simpel au Haaste
Zeting:Simpelhaaste.png|Simpel au Haaste
Zeting:un du sore vi dok hei.png|Pashko
Zeting:Un du sore vi dok hei.png|Pashko
Zeting:Keutshitell.jpg|Keutshitell
Zeting:Keutshitell.jpg|Keutshitell
Zeting:Fami riso.png|Fami
Zeting:Fami riso.png|Fami
Zeting:Sama lik tsigau.svg|sama, lik, tsigau
</gallery>
</gallery>


Line 27: Line 28:


=='kotoba'==
=='kotoba'==
'kotoba' '''kotoba''', 'midori' '''kotoba''', 'nai' '''kotoba''', auauau. Al afto '''kotoba'''.<br>
'kotoba' '''kotoba''', 'midori' '''kotoba''', 'nai' '''kotoba''', auauau. Al afto '''kotoba'''.
ko 'ko' lyk ko 'kotoba' [[Tsunako|tsunaga]].<br>
 
<br>
ko 'ko' lyk ko 'kotoba' [[Tsunako|tsunaga]].
 
== 'kundur' ==
'''stur ⬜''' kundur '''chisai ▫️'''
 
'''mange 🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎🍎''' kundur '''apar 🍎🍎🍎🍎'''
 
'''akk''' kundur '''nai'''
 
'''pravda ✅''' kundur '''uso ❌'''
 
'''sama''' kundur '''chiyau'''
 
'''ein''' kundur '''lopein''' (-1)
 
'''noya'''/moloda 👶 kundur '''gammel 👴'''


=='kirajn'==
=='kirajn'==
ko 'xar' xar tre '''kirajn''': X, A , au R.<br>
'xar' xar tre '''kirajn''': X, A , au R.
ko 'ringo' xar go '''kirajn'''. keres kirajn 'G'.<br>
 
<br>
'ringo' xar go '''kirajn'''. keres kirajn 'G'.


=='afto'-fal==
=='afto'-fal==
afto ringo<br>
afto ringo > 🍎
——> 🍎<br>
 
tuo ringo<br>
tuo ringo ——————> 🍎
——————> 🍎<br>
 
asóko ringo<br>
asóko ringo ————————————————> 🍎
————————————————> 🍎<br>
<br>


=='al, chigau, sama, lyk'==  
=='al, chigau, sama, lyk'==  
🍎 '''sama''' 🍎. <br>
🍎 '''sama''' 🍎.  
🍎 '''lyk''' 🍏. naj sama. <br>
 
🍎 naj '''lyk''' 🦄. <br>
🍎 '''lyk''' 🍏. naj sama.  
<br>
 
'''[[Varge|varje]]''' fu '''al''' afto ringo '''sama'''.  
🍎 naj '''lyk''' 🦄. 🍎 '''tjigau''' 🦄.
'''al''' afto ringo '''<span style="color: #0a0;">midori</span>''' 🟢:<br>
 
🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏<br>
<br>'''[[Varge|varje]]''' fu '''al''' afto ringo '''sama'''. '''al''' afto ringo '''<span style="color: #0a0;">midori</span>''' 🟢: 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏
<br>
 
varje nai '''chigau'''; varje fu al afto ringo '''sama'''.  
varje nai '''chigau'''; varje fu al afto ringo '''sama'''. al afto ringo '''<span style="color: #a00;">roš</span>''' (os <span style="color: #a00;">rø</span>) 🔴: 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎
al afto ringo '''<span style="color: #a00;">roš</span>''' 🔴:<br>
 
🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎<br>
nai al afto ringo midori. ein ringo '''chigau''': 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍎 🍏 🍏 🍏
<br>
nai al afto ringo midori. ein ringo '''chigau''':<br>
🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍏 🍎 🍏 🍏 🍏 <br>
<br>


=='jam'==
== 'jam' ==
🐴 hengest jam (=gwir)<br>
🐴 hengest jam (= gwir)
🦄 norhengest nai jam (=fig)<br>
 
<hr>
🦄 norhengest nai jam (= fig)
<pre> |=====|
<pre> |=====|
  |    |
  |    |
Line 84: Line 94:


===lasku===
===lasku===
🍎 '''ein''' ringo<br>
🍎 '''ein''' ringo
🍎 🍎 '''ni''' ringo<br>
 
🍎 🍎 🍎 '''tre''' ringo<br>
🍎 🍎 '''ni''' ringo
🍎 🍎 🍎 🍎 '''kere''' ringo<br>
 
🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 '''go''' ringo<br>
🍎 🍎 🍎 '''tre''' ringo
ein, ni, tre, kere, go al [[Laskushiru|'''lasku''']]<br>
 
<br>
🍎 🍎 🍎 🍎 '''kere''' ringo
 
🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 '''go''' ringo
 
ein, ni, tre, kere, go al '''[[lasku]]'''


==='apaar' au 'mange'===
==='apaar' au 'mange'===
ein ringo 🍎<br>
ein ringo 🍎
'''apaar''' ringo 🍎 🍎 🍎 🍎<br>
 
'''mange''' ringo 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎<br>
'''apaar''' ringo 🍎 🍎 🍎 🍎
<br>
 
'''mange''' ringo 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎


==='mono'===
==='mono'===
🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 - '''mono''' roŝ (rø) ringo. afto ringo nai chigau.<br>
🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 🍎 - '''mono''' roŝ (rø) ringo. afto ringo nai chigau.
🍎 🍎 🍎 🍏 🍎 🍎 🍏 🍎 - '''mono''' ringo, '''mono'''-nai roŝ ringo. apar ringo midori.<br>
 
🍎 🍏 🍎 🍍 🍏 🍏 🥕 🍎 - '''mono'''-nai ringo. apar afto chigau.<br>
🍎 🍎 🍎 🍏 🍎 🍎 🍏 🍎 - '''mono''' ringo, '''mono'''-nai roŝ ringo. apar ringo midori.
<br>
 
🍎 🍏 🍎 🍍 🍏 🍏 🥕 🍎 - '''mono'''-nai ringo. apar afto chigau.


==='eins, nis, tres'===
==='eins, nis, tres'===
🍏 🍎 🍎 mono '''eins''' ringo midori<br>
🍏 🍎 🍎 '''eins''' (#1) ringo midori
🍎 🍏 🍎 mono '''nis''' ringo midori<br>
 
🍎 🍎 🍏 mono '''tres''' ringo midori<br>
🍎 🍏 🍎 '''nis''' (#2) ringo midori
auauau<br>
 
<br>
🍎 🍎 🍏 '''tres''' (#3) ringo midori, auauau.


=='riso'==
== 'riso' ==
'🍎' '''riso''', nai kotoba. 'ringo' kotoba, nai '''riso'''. <br>
'🍎' '''riso''', nai kotoba. 'ringo' kotoba, nai '''riso'''.
<br>


=='deki' au 'se'==
=='deki' au 'se'==
👁 —————> 🍎<br>
👁 —————> 🍎
un '''deki se''' ringo<br>
 
👁 ——❌——> 🍎<br>
un '''deki se''' ringo
un nai '''deki se''' ringo<br>
 
<br>
👁 ——❌——> 🍎
 
un nai '''deki se''' ringo
 
('''se''': 👁 —————>)


😋🍎 ——> 😄<br>
du '''deki''' nam ringo<br>
😋🚗 ——> 😰<br>
du '''dekinai''' nam auto<br>
<br>


=='kará au made', 'antaa au saada'==
🏠 <--- 🚶 <---- 🏫 <br>
pershun jalaka skola (🏫) kara, huomi (🏠) made. <br>
<br>
un xar ringo 🍎 au du xarnaj ringo.<br>
un andá ringo du '''made'''.<br>
du sada ringo un '''kará'''.<br>
un xarnaj ringo, au du xar ringo 🍎.<br>
<br>


=='tyd, dan, miraj'==
🕰️ '''tyd'''<br>
⬅️🕰️ '''dan''' (inne dantyd)<br>
🕰️➡️ '''miraj''' (inne mirajtyd)<br>
🕰️⬇️ '''ima''' nai dan, nai mirai<br>
<br>


=='rioho'==
 
 
😋🍎 ——> 😄
 
du '''deki''' nam ringo
 
😋🚗 ——> 😰
 
du '''dekinai''' nam auto
 
== 'kará au made', 'antaa au saada' ==
🏠 <--- 🚶 <---- 🏫
 
pershun jalaka skola (🏫) kara, huomi (🏠) made.
 
<br>un xar ringo 🍎 au du xarnaj ringo.
 
un andá ringo du '''made'''.
 
du sada ringo un '''kará'''.
 
un xarnaj ringo, au du xar ringo 🍎.
 
== 'tyd, dan, miraj' ==
🕰️ '''tyd'''
 
⬅️🕰️ '''dan''' (inne dantyd)
 
🕰️➡️ '''miraj''' (inne mirajtyd)
 
🕰️⬇️ '''ima''' nai dan, nai mirai
 
== 'rioho' ==
'Rioho' har ni imi:
'Rioho' har ni imi:
# 'Al ni':
# 'Al ni':
Line 154: Line 185:
#:'un dua du, du dua un' – vi dua rioho
#:'un dua du, du dua un' – vi dua rioho


=='awen'==
== 'awen' ==
pasz 1: ja, du hanu viossa? <br>
pasz 1: ja, du hanu viossa?  
pasz 2: ak, un hanu viossa! <br>
 
pasz 1: bra! un hanu viossa awen! <br><br>
pasz 2: ak, un hanu viossa!  
pasz 1 hanu ke pasz 1 *au* pasz 2 hanu viossa
 
pasz 1: bra! un hanu viossa '''awen'''! <br>
 
pasz 1 '''au''' pasz 2 hanu viossa.


=='imawen' au 'ende'==
=='imawen' au 'ende'==
(Afto dek tszigau na tszigau paszun, de nai hel mahklarenati na her, men afto per lestesimper mahklarna)
(Afto dek tszigau na tszigau paszun, de nai hel mahklarenati na her, men afto per lestesimper mahklarna)


ende har 2 imi <br>
ende har 2 imi  
1. dan au ima <br>
 
2. dan au nai ima <br><br>
1. dan au ima  
 
2. dan au nai ima  
 
dek konfus; de, jokdzsin brøk "imawen" per 1s imi, grøn nai konfus:
 
dan au ima - imawen


dek konfus; de, jokdzsin brøk "imawen" per 1s imi, grøn nai konfus: <br>
dan au ima - imawen <br>
dan au nai ima - ende
dan au nai ima - ende
== 'mitt' ==
nam 😋 au hanu 🗣️ '''mit''' kuchi👄
kaku '''✍️ mit''' hant '''✋'''
høre 🔉-->👂 '''mit''' korva 👂
== 'joku' ==
Joku har 2 imi:
==== imi 1 ====
* Mellan fu apaar au manghe.
Tatoeba: '''Joku'''kotoba ine viossa tsunagako fu ander kotoba es.
Her ['''joku'''kotoba] imi minus na [manghekotoba] au plus na [apaarkotoba].
==== imi 2 ====
* Ein ting na tel fu manghe ting es [men du naisiru ka ting ine tuo es].
Tatoeba: Koske '''joku'''paezun hanu "jaa" brahanu es per hanu "jaa" awen.
Her ['''joku'''paezun] imi ein paezun, men du naisiru ka paezun.
=='te' au 'ri'==
[[Zeting:Pasz-au-baksu.gif|мини|213x213pks|pasz au baksu]]
Pasz '''te''' tulla, gha '''ri''' baksu, kiva '''ri''' baksu, jarrai '''ri''' baksu, nasi '''ri''' baksu, au shekso
'Un nam ringo' sama 'Un '''te'''(ra) nam ringo (ka)'''ri'''<nowiki/>', awen 'Ringo (ka)'''ri''' nam un '''te'''(ra)'.
Deki nasi '<nowiki/>'''te'''<nowiki/>' os ''''ri'''<nowiki/>' de os za sore fu kotoba.