Difference between revisions of "Brukdjin:Dzsijo"

Jump to navigation Jump to search
m
no edit summary
m (strukturlik)
mNo edit summary
 
(13 intermediate revisions by the same user not shown)
Line 1: Line 1:
<noinclude>{{DISPLAYTITLE:Jiyo}}</noinclude>
<noinclude>{{DISPLAYTITLE:Zsiyo}}</noinclude>


Ya aldok! Un '''Jiyo'''jin, a un poleradan Viossa per akote ni tośi ima.
aldok! Un '''Zsiyo'''zsin, a un poleradan Viossa per akote tre toszi ima. Na 2025t, un dan poborte Viossadiskord, men posuruk ima per benglera a bengopeta!


Vintuadâ fu un i 27d 8m 2022t. Un hanuki Anglossa a Putongossa, awen lera un Malayossa na śkola imangoro. Un spil hammasbaksu, a kaku kompyudvaima. Un yugentena [[leksember 2022|Leksember 2022t]] inemade, a ainlatena [[Davi hanu!|''Davi hanu!'']] 40s telraz made. Yoku tel fu [https://duostories.org/vios-vios Duovimi] awen grun un tte, a husketsa [[Leksember 2023]]!
Vintuadánui ti 27d 8m 2022t. Un hanuki anglossa, putonghwossa, a apar malayossa.


==Zan ao kaku==
Un yuentena [[leksember 2022|Leksember 2022t]] inemade, a ainlatena [[Davi hanu!|''Davi hanu!'']] 40s telraz made. Yoktel fu [https://duostories.org/vios-vios Duovimi] a al hazsikaku fu [[Leksember 2023]] run un awen!


Afto jang mahaklarti yokyok zantropos a kakutropos govor fu un ine.
Mena, lestedua '''opeta''' viossa noyazsin made. Idaunker kara, un dua apu hei anyansıng dokoa helenázma viossain.


===Zantropos ===
==Zan au kaku==


==== Mitzan ====
Afto zsangnen mahaklarti zantropos a kakutropos fu ovornui.
Afto skalla mkina mitzan ine ungovor.
 
===Zantropos===
 
====Mitzan====
Afto skalla mkina mitzan ine ovornui.


{| class="wikitable" style="text-align: center;"
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!
!
!Lepa
!Lepa
!Alvyol
!Alvyol
!Palyatsi
!Payatsi
!Ngangi
!Ngangi
!Gorla
!Orla
|-
|-
!Hana
!Hana
|m
|m
|n
|n
|(ɲ)
| ŋ
|
|
|-
|-
Line 37: Line 42:
|-
|-
!Bamfendo
!Bamfendo
|
|
|t͡s
|ts
|t͡ɕ&nbsp;&nbsp;d͡ʑ
|(tɕ)
|
|
|
|
|-
|-
!Fendo
!Fendo
| f&nbsp;&nbsp;v
|f&nbsp;&nbsp;v
|s&nbsp;&nbsp;z
|s&nbsp;&nbsp;z
|ɕ&nbsp;&nbsp;ʑ
|ɕ&nbsp;&nbsp;ʑ
|ɣ
|
|h
|h&nbsp;&nbsp;(ɦ)
|-
|-
!Slak
!Slak
|
|
| ɾ
|
|
|
|
Line 60: Line 66:
|
|
|l
|l
| j
|j
|w
|w ~ ɰ
|
|
|}
|}


* /ts/ a /s/ deki zanena na [t͡ɕ] a [ɕ] koske akote furalik sebyazan os na mitzanklani.
*/t͡s/ a /s/ deki zanena na [t͡ɕ] a [ɕ] koske akote furalik sebyazan os na mitzanklani. Nil manipari yam mellan [t͡s] au [t͡ɕ].
* /d͡ʑ/ a /ʑ/ sparana [ʑ] made imangoro.
*/d͡ʑ/ a /ʑ/ pospara [ʑ] made imagoro.
* /h/ deki zanena na nil na mellan fu ni sebyazan.
*/h/ deki zanena na [ɦ] os nil na mellan fu ni sebyazan.
* /ɣ/ deki zanena fanśuka: [j] akote furalik sebyazan, [ɰ] akote andra sebyazan, a mãe andra.
*/ɦ/ deki zanena fanszuka: [j] akote furalik sebyazan, [ɦ] akote andra sebyazan, [ɣ] akote mitzan, a mae andra. Soe run /g/ na dan.


==== Sebyazan ====
====Sebyazan ====
Na kundur, sebyazan na govor fu un nai tak klar. Yanna go sebyazan ka altid slutśa na komsa, a ein mellanlik sebyazan ka tśiyao na tśiyao plas–sore dekti kraisena os nai, obalik os mellanlik na pikkatai. Riso na unna mkina hei mit kutśiplas.
Na kundur, sebyazan ovornui ine nai tak klar. Yanna ó sebyazan ka altid umdaus na komsa, a ein mellanlik sebyazan ka fanszuka na kutsiplas–soe dekti kraizena os nai, a dekti obalik os mellanlik na pikkatai.


[[Zeting:Dzsijo sebjazantumam.svg|sama=Sebjazantumam fu dzsijodzsin|мини|Sebyazantumam per govor fu un. Pik na gris mkina sebyazan ka mono slutśa na koi na strani.]]
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
 
!
===Kakutropos===
!Fura
Kakutropos na govor fu un akote mellanlik. Nilting komsa kalap yanna her.
!Mellan
{| class="wikitable" style="text-align: center"
!Hina
|-
|-
! rowspan="2" |tropos↓!!plas→!! colspan="2" |lepa
!Oba
! colspan="2" |alvyol!! colspan="2" |palyatsi
|i&nbsp;&nbsp;iː
! colspan="2" |ngangi
|
!gorla
|ɯ&nbsp;&nbsp;ɯː
|-
|-
!koi→
!Mellan
!uten
|e&nbsp;&nbsp;eː
!mit
|ɘ&nbsp;&nbsp;ɘː
!uten
|o&nbsp;&nbsp;oː
!mit
!uten
!mit
! uten
!mit
!uten
|-
|-
! colspan="2" | hana
!Una
|
|a&nbsp;&nbsp;aː
|
|
|m||
|}
 
*Pikka sebyazan dekti hanuyena lik niraz sebyazan: na tato, /iː/ deki zanena lik /i.i/.
*Huwiya fu mellanlik sebyazan /ɘ/ mae tun. Na lavna, soe run /y ø/ na dan.
* /ɯ/ yanti mae likzan. Akote niltid soe [u] na vir.
*/a/ long hel unaspésu. Soe deki [ɑ] os [ɐ] na strani.
 
=====Tsui /ɘ/=====
Asoko sebyazan mae trelo.
 
Na danovornui, snano sebyazan /y ø/ umdaus na mae koto. Za ryó hei sparayena na /ø/ made, afto sebyazan utenkraizenabli na yok mellanlik sebyazan made. Na andra, afto noya sebyazan run utenasobna fu /e/ na kotówari. Ryó verszo tsiaunen: na yottid, eins verszo ende kraizena [ɘ~ɞ] ⟨ı⟩, ale nis verszo niltid komsa [ɘ~ə] ⟨ı~a⟩.
 
Na danmoszt, eins verszo [ɘ~ɞ] ⟨ı⟩ popikkabli na kotoba ka yamdan ''*-ør'' na amlvanois. /ɾ/ pohnopit, sit lasayena [ɵː~ɞː] ⟨ï⟩ na owari: na tato, ''*spør'' > ''spï'' [spɞː], au *''høre'' > ''hï'' [hɞɦɞ].
 
===Kakutropos===
Kakutropos na ovornui akote mellanlik. Nilting komsa kalap yanna her.
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!
!Lepa
!Alvyol
!Payatsi
!Ngangi
!Orla
|-
!Hana
|m
|n
|n
| ||ny
|
|
|ng
|ng
|
|
|-
|-
! colspan="2" |bamba
!Bamba
|p||b||t||d
|p&nbsp;&nbsp;b
|t&nbsp;&nbsp;d
|
|
| ||k||
|k
|
|
|-
|-
! colspan="2" |bamfendo
!Bamfendo
| |
|
| |||ts||
|ts
|tś
|
| rowspan="2" |j
|
| |
| |
|
|
|-
|-
! colspan="2" |fendo
!Fendo
|f||v||s||z
|f&nbsp;&nbsp;v
| ś|| ||g
|s&nbsp;&nbsp;z
|h
|sz&nbsp;&nbsp;zs
|
|h&nbsp;&nbsp;(ğ)
|-
|-
! colspan="2" |sebyazannen
!Slak
|
|r
|
|
|
|
|
|-
!Sebyazannen
|
|
|l
|l
|
|y
|y
|
|w
|w
|
|
|}
Kakutropos per sebyazan awen mellantroposlik.
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!
!Fura
!Mellan
!Hina
|-
|-
! colspan="2" |slak
! Oba
|
|i&nbsp;&nbsp;í
|
|
|r
|
|
|
|
|u&nbsp;&nbsp;ú
|-
!Mellan
|e&nbsp;&nbsp;é
|ı ï
|o&nbsp;&nbsp;ó
|-
!Una
|
|
|a&nbsp;&nbsp;á
|
|
|}
|}


====Sebyazan====
Yam eksi ertśiyao sebyazan govor fu un ine. Al hei kakuyena na snano—''i u e o a'' per lestesnano go, ao ''ă'' os ''ø'' per "mellanlik" eksis.
Na andra,
*Hanayena sebyazan kakuyenati mit jarperpipo (ttb. ''ã'').
* Tśiyazma mellan sebyazan mit hentina damellan [a.i] ao sebyazanklani [ai̯] nai mkiyena kakutropos ine.
*Li trengena (ttb. koske opetana), asobena sebyazan kakuyenaki mit akyutpipo, ttb. ''tsúite'', ''prokibtíbsem''.
====Tsui /g/====
* Koske /g/ mellan ni sama sebyazan os na koowari, pipo antayena sebyazankirain obamade, ttb. ''*magazan'' > ''mâzan'', ''*dag'' > ''dâ''.
*Koske /g/ mellan ni tśiyao sebyazan, ''y'' kakuyena li pobli /j/; li nai ''g'' ende, ttb. ''*yugent'' > ''yugent'', men ''*yagi'' > ''yayi''.
*Na tolka os ine mitzanklani, /g/ kakuyena ''g'' na altid, ttb. ''grun'', ''gormoi''.
<references />
<references />
343

edits

Navigation menu